Bloggfrslur mnaarins, jn 2020

Hugleiing um rkvillur

poster

A ekkja rkvillur er ein af undirstum gagnrnnar hugsunar. r spretta stugt fram samrum og srstaklega plitskum umrum. r eru hannaar til a sannfra ara um gti hugmynda, n ess a hugmyndin s nausynlega gt. r eru blekkingar, sjnhverfingar tungumlsins, og grarlega hrifarkar. huga frimanns er notkun rkvillu sambrileg vi jfna, r eru rng lei til a hugsa og hega sr. Samt er erfitt a komast hj v a nota r, og eitt af v sem er svo erfitt vi fri og vsindi er a a m ekki stytta sr lei, a arf allt a vera rtt, og hi ranga smm saman veitt t r umrunni.

Af essum skum finnst mrgum friml frekar leiinlegt og langdregi, enda ljga frimenn ekki, nema kannski llegir frimenn, sem eru raun ekki frimenn.

a eru til grarlega langir listar um rkvillur, en a eru nokkrar sem vert er a benda sem eru algengar umrunni. Hr eru rf dmi um rkvillur:

"Fari manninn" (argumentum ad hominem) - knattspyrnu er etta kalla a fara manninn frekar en boltann, sem ykir httulegt vellinum, og er alveg jafn rangt umru. etta lsir sr yfirleitt annig a opinber manneskja lsir yfir skoun ea liti, og eru vibrgin annig a anna hvort s skounin rtt ea rng vegna ess hvernig manneskjan kemur fram ea hva hn hefur gert ea sagt ur. Rttast vri a meta mli t fr stareyndum og reyna a tta sig me skynsamlegum rkum hva er satt og rtt, og mynda sr annig skoun. En a getur tt auvelt a dma hratt t fr v hver talar ea hvernig er tala, og annig er hgt a mynda sr ekki aeins eina slaka skoun, heldur mgrt af eim, srstaklega ef sama afer er notu margoft.

"Strmaurinn" - etta er mjg algengt umrunni, a dregin er upp einfldu mynd af einhverju mli og san rtt t fr einfldu myndinni, sta ess a draga upp sanna og rtta mynd. Til dmis egar rtt er um hgri ea vinstri flk, er veri a ofureinfalda fyrir hva manneskjan stendur, eins og a su ekki blbrigi milli ess hvaa skoanir og skilning flk hefur h stjrnmlaskounum ea jafnvel trarbrgum?

"A gefa sr niurstuna fyrirfram" - etta er lka mjg algengt, og reyndar snist mr hn vera forsenda stjrnmlamenningar va um heim. Flk flokkar sr lka hpa ar sem kvenar tilhneigingar til skoana tengir a saman. San reynir etta flk a vera samkvmt sjlfu sr, eins og a a vera samkvmur sjlfum sr me fyrirfram kvena skoun s mikilvgara en a lta fyrst og fremst stareyndir og rk hvers mls fyrir sig.

"Hl brekka" - a er algengt a egar forsenda umru er rng, en umran heldur fram og gerir r fyrir a hn s snn og rtt, munu afleiddar niurstur lka vera rangar. annig verur ekki aeins ein afstaa rng, heldur fjldi eirra sem byggir upphaflegu afstunni. etta er eitt af v sem gerir a svo erfitt a skra eigin hug, a hreinsa eigin hug af villum og rangtr, a er svo margt rangt sem hefur sast inn fr barnsaldri, og ef aldrei er teki til hugarskotinu, stkka ranghugmyndirnar endalaust og ekkert fr r btt nema dauinn og njar kynslir flks sem hugsar betur.

Veltu essu aeins fyrir r. Hefur einhver reynt a sannfra ig frekar en a leibeina r? Hefur reynt a sannfra um hluti sem veist ekki, en heldur og hefur sterka skoun um a su rttir, frekar en a kafa dpra mlin og velta eim fyrir r me rkum? Hefur stytt r lei og viteki skoanir me v a velja a sem r lkar frekar en a velja a sem veist a er rtt?

g velti essu oft fyrir mr, og samt tek g eftir a inn hugmyndaheim minn last ranghugmyndir sem g arf svo a upprta, stundum stytti g mr lei frekar en a grafast fyrir um hva er satt og rtt. En hins vegar er g mevitaur um ennan veikleika, og held reyndar a etta s veikleiki okkur flestum, ef ekki llum, mannlegt fyrirbri, og a a vita um ennan veikleika og vinna honum, skiptir mli egar maur myndar sr afstu um hvaa ml sem er.

Smelltu hr til a finna frekari upplsingar um rkvillur Wikipedia


Hugleiing um muninn frttum og flskum frttum

CalvinHobbesTruth

Frttir eru frsagnir af stareyndum sem hafa gerst og hafa kvei mikilvgi, sem ir a oft arf a setja frttirnar samhengi vi ara hluti sem eru a gerast.

Falskar frttir eru frsagnir af skounum sem flk hefur, og lti er eins og essar skoanir su stareyndir. a a setja essar skoanir samhengi vi ara hlutisem eru a gerast er lkast til lita af essum skounum, og verur asamsriskenningum frekar en frtt.

egar frttamenn segja til dmis fr stjrnmlamanni sem lgur, er a frtt, ar sem slkt er atlaga a sannleikanum, en sannleikurinn er bundinn, ekki aeins frttamennsku heilgum bndum, heldur samflagssttmlanum llum. n sannleikansveit fjldinn ekki hva er upp ea niur, erfiara me a tta sig hva er satt og hva satt, sem getur skapa vissu og sundrung.

En hva er sannleikurinn? Reynum a svara v.

Sannleikurinn er sambandi milli allra stareynda sem eiga sr sta heiminum og hvernig vi hugsum um heiminn. Engin ein manneskja getur vita af llu sem hefur gerst, annig a vi urfum a tta okkur lgmlum sem hafa hrif a sem gerist. Til dmis er mikilvgt fyrir okkur askilja yngdarafli til a tta okkur hvernig hrif slys hafa einstaka lf. Eins er mikilvgt fyrir okkur a skilja samflagssttmlanntil a tta okkur hvernig sannindi eirra sem hafa vldin hafa hrif lf eirra sem lifa eftir sttmlanum.

Vi hugsum lkan htt. ll hugsum vi, en misdjpt og misvel. v dpra sem vi frum og v betur sem vi ekkjum reglur rkhugsunar, og ll au brg og brellur sem virka til a rugla flk rminu, v betra. a er munur flki sem notar essa ekkingu til aveita sannleikanum vegfer og eim sem nota essa ekkingu til a blekkja. a er mikilvgt a skilja ennan greinarmun, og tta ig hver reynir a blekkja ig og hver reynir a leia sannleikann ljs, v einum geturu treyst en hinum ekki.

g ber grarlega viringu fyrir sttt frttaflks, sem vinnur a v hrum hndum, ntt sem ntan dag, a deila me okkurstareyndum sem skipta mli fyrir okkur, afhjpun blekkinga, tskringu a samhengi, og vangaveltum um mgulegar afleiingar. etta flk heldur sannleikanum lifandi, rtt eins og lknar styja a almennu heilbrigi.

Svo eru a hinir sem flytja samsriskenningar. a er mikilvgt a hugsa djpt og gagnrni, og skilja hverjir a eru sem flytja samsriskenningar, sem hafa enga dpri snnunarbirgi en a einhver tri kenningunni.

Til dmis er a samsriskenning a CNN, BBC, Washington Post, New York Times og RV su falsfrttastofur, enda vinna r a v a finna sannleikanum farveg. Hins vegar gerist a stundum a frttamenn gera mistk, og er mikilvgt fyrir vitakendur a nta virka gagnrna hugsun. CNN hefur veri saka fyrir a vera falsfrttastofa fyrir a a benda or sem valdamenn hafa sagt, skoa au samhengi og velta fyrir sr hva au a fyrir framhaldi. Svo framarlega sem a stutt er vi ga rkhugsun, og a vimi a finna sannleikanum farveg, er slkt ekki flsk frtt. Hins vegar a kalla slkar frttar falskar frttir, eru skoanir, en ekki frttir, og skoanir sem tengjast hagsmunum og takmrkuu samhengi frekar en vara samhengi.

Sannar frttir eru gilegar eim sem reyna a fela hlutina, og reyna a spinna sgur sem henta eigin hagsmunum, v a sannleikurinn spillir lygaflttum. a fer grarleg orka og peningur a spinna sgur,semja plitskleikrit, til a fela sannleikann,skapa vini og sundrung, til ess a vihalda eigin hagsmunum og vldum. v miur virkar etta og hefur hrileg hrif lf einstaklinga sem lifa samflgum ar sem slk spilling nr rtfestu.

essi spurning um muninn frttum og flskum frttum er grarlega mikilvg, og hn er berandi. Ef veifar henni burtu og veitir henni ekki athygli, munu skoanir nar til framtar litast jafnt af sannindum sem sannindum, en fyrir sem hugsa djpt og gagnrni er markmii a hafa skoanir sem eru einungis byggar v sem satt reynist, en trma hinu r eigin hugarheimi, ea a minnsta kosti flokka a sem hyllingar, myndun ea sgur, frekar en eitthva sem skynsamlegt er a lifa eftir.

Mynd:Twitter Calvin & Hobbes


Hugleiing um aumkt og stolt

g hef veri a velta fyrir mr leitogum. Sumamet g sem slma og ara sem ga. eir slmu held g a su fullir stolts, en hinir gu fullir af aumkt. g tengi stolt vi ffri og skort mann, en aumkt vi visku og mann.

Ef gtir vali um hvernig bregst vi llum astum nu lfi, og hefur sannarlega etta val, hvort gfi r farslla lf, abregast vi og framkvma me aumkt ea stolti? Hvort vri lklegra til a veita r hamingju?

Hugsau r tvo kennara. Annar er stoltur, hinn er aumjkur. S stolti flytur fyrirlestra af miklum m og tvarpar eigin hugarheimi, s aumjki hlustar nemendur sna og reynir a skilja verld eirra. S stolti veit hlutina me fullvissu, en s aumjki leyfir sr a efast. Fullvissan er aeins tr, jafnvel blindgata, og efasemdin upphafi a leit, jafnvel leiangri.

Hugsum okkurmann sem nr glsilegum rangri, hvaa svii sem er, viskiptum, listum, rttum, frg, hverju sem er. a er ekkert auveldara en fyrir hann en a fyllast stolti,ykjast fyrir sjlfum sr og heiminum a hann s betri en allir arir, og segjum a hann komi annig fram, eins og hann s s besti og allir arir verri. Sumir munu drka og dsama ennan merka mann, arir munu sj gegnum hann og andvarpa me vorkunn. A sj sjlfan sig hyllingum er snn mynd sem fyrr ea sar mun valda vonbrigum.

Segjum a essi einstaklingur tti sig a hannhafi ekki snt vieigandi aumkt, a hann hafi veri skjunum, og kvei a jartengja sig, og jafnvel gera lti r eigin afrekum, en v meira r rangri eirra sem eru kringum hann. egar honum er hlt, bendir hann a arir hafi n afreka meira, ea jafnvel a etta s bara tmabundinn sigur, a innan aldar veri hann hugsanlega ekkert anna en mold, aska, gufa ea andardrttur, og spyr jafnvel hvort raunverulegur munur s honum dag ogv fyrirbri sem veri eftir af honumeftir hundra ea sund r.

Hvernig hrif tli stolti ea aumktin hafi heimsmynd, hugarheim og lf manneskjunnar, og hvernig hrif hefu essi vimt flki kring?


Gullkorn fr mari Ragnarssyni - fyrir 12 rum

Er a fara yfir gamlar bloggfrslur.

g hef san g man eftir mr haft gaman af mari Ragnarssyni, hlustai plturnar hans sem krakki, hitti hann stundum og spjallai vi skkmtum ar sem hann fylgdist me (efast um a hann muni eftir v - kmi mr vart), og hef fylgst me sjnvarpsvintrum hans, og dst a ljum og sngtextum hans. Sast egar g s hann var a Ell Borgarleikhsinu ar sem Ragnar Bjarnason tk lagi lokin og heirai vin sinn mar me fallegum orum, sjlfur sat g samt krustunni aftarlega salnum.

a var fyrir um 12 rum a g skrifai kvikmyndarni um Bond myndina "Quantum of Solace", og hafi einhvern veginn misst af virkilega gri athugasemd fr mari, algjru gullkorni. Svona hljmar a:

g hef ekki s essa njustu Bond-mynd og skal v ekki dma um hana. g vil hins vegar benda eitt atrii sagnalist sem er a a kvein atrii megi ekki vanta ttarum ea sagnarum.

a er runni llum merg og bein fr barnsku og felst bn barnsins: "Segu mr sguna aftur."

Dmi um etta er hi sgilda atrii r Colombo-ttunum ar sem hann fer t og krimminn andar lttara, en kemur san aftur og ergir hann og sir.

sjnvarpsttum Jackie Gleason hr gamla daga var alltaf eitt atrii ar sem ein tpan vi hann orru sem endai alltaf me v sama, a Gleason missti olinmina eftir a hafa urft a hlusta of lengi bulli og hrpai stur: "All-right !!! "

myndunum um bleika pardusinn voru fst atrii sem ekki mttu missa sn.

Maur bei alltaf eftir essum augnablikum og hafi alltaf jafn gaman af.

a er a mnu viti mjg misri a fella slka klassk t r ttarum. Setning Bjrgvins Halldrssonar, - "bolurinn vill helst sj og heyra a sem hann ekkir" hefur nefnilega miki til sns mls.

tt rf klasssk augnablik fi a halda sr Bond-mynd gefast ng tkifri bmynd af fullri lengd til a koma me njungar.

mar Ragnarsson, 9.11.2008 kl. 14:36

g er akkltur fyrir alla bloggvini sem g eignaist runum sem g skrifai reglulega Moggabloggi, en hef eins og flestir arir sogast inn Facebook ar sem g skrifa reyndar mest ensku ar sem vinir mnir eru alls staar a og g b erlendis. Held mig langi til a byrja aftur a feta mig fram blog.is - f miki t r v.

Langar a senda mari krar akkir fyrir essa athugasemd. a er margt af henni a lra, og g er sammla, a essi endurteknu augnablik eru grarlega mikilvg, kannski kjarni sgum sem geta gleymst vegna krfu um frumleika ea kannski skort viskunni sem felst orum mars.

Og essi setning Bjrgvins Halldrs er tr snilld: "Bolurinn vill helst sj og heyra a sem hann ekkir"

Takk mar, ert gersemi!


Hvernig hugsar ?

thinking-in-a-foreign-language-e1479154410182

g hef veri a lesa mr til gagns og gamans "How we Think" eftir John Dewey. Hann veltir fyrir sr lkum hugsunarhttum, ur en hann fer a velta fyrir sr hvernig essir lku hugsunarhttir hafa hrif hvernig vi lifum lfi okkar, kvarar hva vi gerum og hvernig vi hfum hrif heiminn og anna flk, tfr v hvernig vi hugsum.

Hgt er a skilja essa hugsunarhtti sem fjgur lg. Efsta lagi er yfirborskenndast, en fjra lagi ristir dpst oglklegast til a n taki kjarna mlsins.

myndum okkur fjrar manneskjur. r fast inn kvena fjlskyldu og samflag, og eru menntaar til a passa fullkomlega kerfi, v a annig er a bara.

1. Fli

Hugsun er ekkert anna en a sem birtist manni af einhverri stu, a sem manni dettur hug, a sem streymir gegnum hugann. essi hugsunarhttur hefur enga mevita stjrnun, er frekar tilviljanakenndur og fer r einu anna. Manneskja sem lifir lfinu eftir essum htti er svolti eins og fiskur. Leitar eftir eftir ti, skjli og kynlfi, og ftt anna skiptir mli. Hlutirnir reddast af sjlfu sr.

Segjum aeinhver sem hugsar svonakafi aldrei dpra hugsun, og er spur spurningarinnar: hugsar ?

Svar hennar er, 'j, a sjlfsgu'.

2. Tengingar

Hugsun er ekkert anna en egar eitt tengist einhverju ru. Til dmis hlustum vi sgu og spyrjum hvort hn hafi tt sr sta veruleikanum. Svari skiptir litlu mli sjlfu sr. Manneskja sem hugsar tengingum veltir miki fyrir sr hvernig manneskjur tengjast saman, skyldleikum og sambndum. essi manneskja gti hugsanlega staldra vi essum hugsunarhtti og aldrei fari dpra. Kannski yri slk manneskja gur miill ea almannatengill.

Segjum aeinhver sem hugsar svonakafi aldrei dpra hugsun, og er spur spurningarinnar: hugsar ?

Svar hennar er, 'j, a sjlfsgu'.

3. Samykki ea hfnun

Hugsun er asamykkja ea hafna skounum og tr, h hvernig essi fyrirbri sast inn hugann. Til dmis er manneskja sem fist inn traa fjlskyldu lkleg til a tra lka, v a hugsunarhtturinn sem felst a metaka trna er hluti af v sem er sttanlegt vikomandi umhverfi. a sama gildir um lk trarbrg ea trleysi. a eru alls konar hlutir sem vi mevita samykkjum ea hfnum, og tkum aldrei til huga okkar til a komast a hvaa hugmyndir okkar eru sannarlega sannar ea sannar. Hef og rjskageta veri rkjandi essum hugsunarhtti.

Trarbrg og stjrnmlaskoanir byggja essum hugsunarhtti, ar sem flestir virast enda essu stigi n ess a nausynlega vilja kafa dpra. ess vegna eru stjrnmlaflokkar yfirleitt reistir viteknum skounum, og tlast er til a allir flokknum styji essar skoanir og vinni a v a gera r a veruleika samflaginu. Mig grunar a a s rkvilla forsendum stjrnmlaflokka, a gefa sr niurstuna fyrirfram, en a er nnur saga.

Segjum aeinhver sem hugsar svona kafi aldrei dpra hugsun, og er spur spurningarinnar: hugsar ?

Svar hennar er, 'j, a sjlfsgu'.

4. Gagnrnin hugsun

etta er dpsta stigi, sem innifelur a sjlfsgu ll au fyrri, en sta ess a leyfa hugsunum aeins a fljta a feigarsi, er eim strt af frum skipstjra. sta ess a tengja saman hluti tilviljunarkenndan htt, er reynt a finna t hvernig essar tengingar virka og hafa hrif stru myndina, og hvort essar tengingar skipti stra samhenginu einhverju mli. sta ess a tra blint vegna ess a vi hfum alist annig upp, spyrjum vi af hverju vi trum v sem vi trum, vi spyrjum okkur af hverju vi hfum skoun sem vi hfum. etta er ekki einfalt ferli, etta krefst umhugsunar, etta krefst ess a maur lri um regluverk hugsunarinnar: rkhugsun, a maur tti sig gildrunum, rkvillunum, a maur skilji hvernig versagnir hjlpa okkur til a kafa dpra, a vi skiljum a egar vi ttum okkur ekki hlutunum, er tkifri til a lra.

Segjum aeinhver sem hugsar svonaer spur spurningarinnar: hugsar ?

Svar hennar er, 'a fer eftir hva meinar me hugsun'.

Og n spyr g ig lesandi gur: hvernig hugsar ?

Mynd:Homer Simpson eftir Matt Groening


Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband